Uit de schuur geklapt
NOTITIES VANUIT DE SCHUUR

Met de muziek mee   38   Het Europese volkslied

In 1972 koos de Raad van Europa het thema van de “Ode aan de Vreugde” uit de negende symfonie van Ludwig van Beethoven als Europees volkslied en vroeg de bekende dirigent Herbert von Karajan drie arrangementen voor piano, harmonieorkest en symfonieorkest te schrijven. Het lied behelst dat waarvoor Europa zegt te staan: de idealen van vrijheid, vrede en solidariteit. In 1985 werd het vervolgens door de staatshoofden en regeringsleiders van de Europese Unie uitgekozen als officieel volkslied van de Europese Unie.
De toneelschrijver, filosoof, dichter en historicus Friedrich Schiller, later Friedrich von Schiller, schreef het gedicht Ode an die Freude in 1785 en paste dit in 1803 enigszins aan. De eerste strofe van dit werk luidt: Vreugde, schitterende godenvonk, dochter uit Elysium. Wij betreden met vurige hartstocht, hemels wezen, jouw heiligdom! Jouw toverkrachten verbinden weer wat gewoonte strikt verdeeld heeft, alle mensen worden broeders waar jouw zachte vleugel zich welft. (vert: Hansa Krijgsman).
Het is duidelijk dat de humanist Beethoven de idealistische visie van de dichter die alle mensen als broeders zag, deelde. Europa deelde en deelt die visie dus ook.
Het is niet altijd eenvoudig idealen te verwezenlijken, maar hoe lang moet het nog duren voordat de Europese Unie eindelijk een keer voor de dag komt met een humaan (boot)vluchtelingenbeleid? En hoe lang moet het dan duren voordat de lidstaten het daarover eens zijn? Zijn daar dan toverkrachten voor nodig?
Alle mensen worden broeders, maar wanneer…